Türkiye'nin doğum oranı, nüfusun kendini yenileme eşiği olan 2,10'un altında kalmaya devam ederken; doğurganlık hızının en yüksek olduğu il Şanlıurfa (3,15), annelerin ilk doğum yaşının en yüksek olduğu il ise Artvin (29,0) oldu.
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), ülkenin demografik geleceğine ışık tutan 2025 yılı doğum verilerini kamuoyuyla paylaştı. Ortaya çıkan çarpıcı rakamlar, Türkiye'de doğum oranlarındaki düşüş trendinin artık alarm verdiğini ve nüfusun kendini yenileme eşiğinin çok gerisinde kaldığını tescilledi.
Nüfus Kendini Yenileyemiyor: Kritik Eşik 2,10 Aşılamadı
2025 yılında Türkiye'de dünyaya gelen canlı bebek sayısı 895 bin 374 olarak kayıtlara geçti. Bebeklerin yüzde 51,4'ü erkek, yüzde 48,6'sı ise kız oldu. Ancak asıl dikkat çeken veri, bir kadının doğurabileceği ortalama çocuk sayısını ifade eden toplam doğurganlık hızı oldu. 2001 yılında 2,38 olan bu oran, 2014'ten bu yana süren kesintisiz düşüşle 1,42'ye geriledi. Türkiye, son 9 yıldır nüfusun yenilenme sınırı olan 2,10'un altında kalmaya devam ediyor.
Şanlıurfa Zirvede, 76 İl Eşiğin Altında
Doğurganlık oranlarında Türkiye'nin yerel haritası da netleşti. Şanlıurfa, 3,15 çocuk oranıyla toplam doğurganlık hızının 3 ve üzerinde olduğu tek il olarak zirvedeki yerini korudu. Şanlıurfa'yı 2,53 ile Şırnak ve 2,23 ile Mardin takip etti. Öte yandan tam 76 ilde doğurganlık hızı 2,10'luk yenilenme eşiğinin altında kalırken, oranların 1,50'nin altına çakıldığı il sayısı 2017'de sadece 4 iken 2025'te 59'a fırladı.
Eğitim Seviyesi Artıkça Doğum Oranı Düşüyor
TÜİK raporu, anne eğitim düzeyi ile doğurganlık arasındaki ters orantıyı da gözler önüne serdi. İlkokul mezunu annelerde doğurganlık hızı 2,51 çocuk ile en yüksek seviyede ölçülürken, yükseköğretim (üniversite ve üzeri) mezunu annelerde bu oran 1,24 çocuk seviyesine kadar geriledi. Ayrıca kırsal alanlardaki doğurganlık hızı (1,75), yoğun kent merkezlerine (1,33) kıyasla daha yüksek çıktı.
Kadınlar Daha Geç Anne Oluyor
Ekonomik ve sosyal değişimler, doğum yaşını da yukarı taşıdı. 2001 yılında annelerin ortalama doğum yaşı 26,7 iken, 2025 yılında bu yaş 29,4'e yükseldi. İlk doğumunu yapan annelerin yaş ortalaması ise 27,5 oldu. İlk doğum yaşının en yüksek olduğu şehir 29,0 yaş ile Artvin olurken, onu 28,9 yaş ile İstanbul ve Tunceli izledi. İki doğum arasındaki ortalama süre ise uzayarak 4,8 yıla çıktı.
