Verilere göre, Türk halkının evinde suçtan korunmak amacıyla aldığı siber ve fiziki önlemlerin zirvesinde yüzde 70,7 ile zırhlı ve çelik kapı yer aldı. Dijitalleşen dünyayla birlikte bilişim suçlarındaki mağduriyet oranları tırmanışa geçerken, en çok bildirilen suçun araç hırsızlığı, gizli kalma oranı en yüksek suçun ise rüşvet olduğu saptandı.
Ev İçi Güvenlikte Geleneksel ve Teknolojik Önlemler Yarışıyor
TÜİK tarafından yayımlanan araştırma, hanelerin suç unsurlarına karşı geliştirdiği savunma reflekslerini net bir şekilde ortaya koydu. Kentleşme yoğunluğuna ve yerleşim yerlerinin fiziki yapılarına göre değişen güvenlik bütçelerinde, hem mekanik hem de siber tabanlı koruma sistemleri dikkat çekiyor.
-
Hanehalkının ev güvenliğinde en çok itimat ettiği unsur yüzde 70,7 ile zırhlı/çelik kapı oldu. Bunu, siber izleme kapasitesini artıran yüzde 35,5 ile güvenlik kamerası ve yüzde 28 ile pencerelere panjur veya korkuluk uygulaması takip etti.
-
Maliyet ve kullanım alışkanlıkları nedeniyle en düşük orana sahip önlemler ise yüzde 4,7 ile hırsız alarmı, yüzde 4,8 ile bekçi köpeği ve yüzde 5,5 ile biber gazı/elektro şok cihazları olarak kayıtlara geçti.
Yoğun Kentlerde Siber ve Fiziki Güvenlik Yatırımı Daha Yüksek
Araştırma, alınan tedbirlerin "kent-kır" sınıflamasına göre siber ve sosyolojik bir dağılım gösterdiğini kanıtladı.
Kırsal bölgelerde ateşli silah mülkiyeti ve bekçi köpeği bulundurma oranı yüksek çıkarken; orta yoğunluktaki kentsel alanlarda pencerelere panjur/korkuluk yapılması ön plana çıktı. Metropol ve yoğun kent merkezlerinde ise zırhlı/çelik kapı, güvenlik kamerası, yüksek çit veya duvarlar, özel şifreli kapı kilitleri, profesyonel güvenlik görevlisi tahsisi, biber gazı/elektro şok ve dijital hırsız alarmı sistemleri gibi gelişmiş siber-fiziki önlemler diğer yerleşim yerlerine kıyasla çok daha yüksek oranlara ulaştı.
Bilişim Suçları İlk Sıralarda: Mağduriyetlerin Sadece Küçük Bir Kısmı Bildiriliyor
Araştırmanın en çarpıcı bölümlerinden birini, 15 ve üzeri yaştaki nüfusun son bir yıl içinde en az bir kez maruz kaldığı suç türlerinin siber ve adli analizi oluşturdu.
-
Bireylerin suç kategorilerine göre mağdur olma oranlarında; cinsel olmayan taciz yüzde 4,6 ile ilk sırada yer alırken, internet ve dijital mecralar üzerinden işlenen bilişim suçları yüzde 3,5 ile ikinci sıraya yerleşti. Tüketici dolandırıcılığı ise yüzde 2,8 ile üçüncü oldu. Yağma (%0,1) ve araç hırsızlığı (%0,2) en düşük yaygınlık oranına sahip suçlar olarak belirlendi.
-
Yaşanan suç mağduriyetlerinin resmi makamlara bildirilme oranları incelendiğinde büyük bir asimetri gözlemlendi. Sigorta ve takip süreçleri nedeniyle araç hırsızlığı yüzde 81,3 ile en yüksek bildirim oranına sahip suç oldu. Bunu %68,4 ile motosiklet hırsızlığı takip etti. Buna karşın, toplumsal baskı ve çekinceler sebebiyle resmi makamlara en az şikayet edilen suç türleri yüzde 5,1 ile rüşvet, yüzde 11 ile cinsel taciz ve yüzde 14,7 ile cinsel olmayan taciz olarak açıklandı.
Hırsızlıkta Maddi Kayıplar ve Çalınan Eşyaların Yapısı
TÜİK verileri, 2025 yılı boyunca yaşanan hırsızlık ve dolandırıcılık vakalarındaki siber ve finansal hasar boyutunu da raporlaştırdı. Tüm suç mağduriyetlerinde oluşan maddi kayıpların en yüksek oranı 24 bin 999 TL ve altındaki değerlerden oluştu. Ancak evden hırsızlık ve tüketici dolandırıcılığı vakalarında, 100 bin TL ve üzerindeki büyük kayıplar ikinci sırada yer alarak dikkat çekici bir ekonomik zarar boyutu ortaya koydu.
Evden hırsızlık eylemlerinin yüzde 16,6’sında evden herhangi bir nesne çalınamazken (teşebbüs aşaması), başarılı olan hırsızlıkların yüzde 15,5’inde elektronik ve elektrikli eşyalar, yüzde 14,9’unda ise mücevher, saat ve altın gibi likit değeri yüksek kıymetli madenler çalındı. Sokakta veya iş yerlerinde yaşanan diğer hırsızlık türlerinde ise suçluların odağı yüzde 19,4 ile cüzdan/çanta/bavul, yüzde 15,2 ile siber veri taşıyıcısı olan cep telefonları oldu.
