Doğu Avrupa'da devam eden jeopolitik gerilimler ve askeri çatışmalar, Avrupa genelinde güvenlik mimarisi ile sınır yönetimi politikalarının yeniden şekillenmesine neden oluyor. Aralarında Polonya, İsveç ve Hollanda'nın da yer aldığı 11 Avrupa ülkesi, Schengen vize rejiminde daha katı regülasyonların hayata geçirilmesi amacıyla kolektif bir diplomatik hamle başlattı. Avrupa Birliği (AB) Komisyonu'na resmi bir ortak mektup ileten bakanlar, Rusya Federasyonu vatandaşlarına yönelik daha sıkı, kısıtlayıcı ve bağlayıcı Schengen vize kurallarının uygulanmasını talep etti.
Mektubun Muhatapları Ve İmza Koyan Ülkeler
Stratejik güvenlik çağrısının yer aldığı diplomatik bildiri; Polonya, İsveç, Çekya, Danimarka, Estonya, Finlandiya, Letonya, Litvanya, Hollanda, Norveç ve İzlanda hükümetlerini temsil eden bakanların ortak mutabakatıyla hazırlandı. Hazırlanan resmi metin, AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas ile AB İçişlerinden Sorumlu Komisyon Üyesi Magnus Brunner'e resmi olarak iletildi.
Vize Kolaylığı Anlaşması Eşit Şekilde Uygulanmıyor
Ortak bildiri metninde, Ukrayna'daki askeri operasyonlar kesintisiz sürerken Avrupa genelinde turizm faaliyeti yürüten Rus vatandaşı rasyosundaki artışın, kıta güvenliği açısından ciddi endişeler doğurduğu kaydedildi. Mektupta öne çıkan kurumsal ve yasal eleştiriler şu şekilde rasyonalize edildi:
AB ile Rusya arasındaki vize kolaylığı anlaşmasının 2022 yılında resmen askıya alınmış olmasına rağmen, bu kararın tüm üye ülkeler tarafından eşit ve koordineli bir şekilde tatbik edilmediği, bu durumun da yasal bir güvenlik açığı oluşturduğu savunuldu.
Jeopolitik kriz dönemlerinde Avrupa Birliği'nin en büyük gücünün ortak hareket kabiliyetinde yattığı hatırlatılarak, ortak dış ve güvenlik politikalarının küresel güvenilirliği açısından tüm üyelerin uyumlu bir sınır politikası izlemesinin şart olduğu ifade edildi.
İstatistiki Veriler: 2025 Yılında Yaklaşık 478 Bin Vize Verildi
Mektupta, mevcut vize rejiminin işleyişine dair somut istatistiki rasyolara da dikkat çekildi. Resmi verilere göre, Rus vatandaşlarına 2025 yılı içerisinde turizm ve seyahat amacıyla toplam 477 bin 878 adet Schengen vizesi düzenlendiği bilgisi paylaşıldı. Onaylanan bu vizelerin önemli bir bölümünün çok girişli (multiple) statüde olduğuna işaret edilerek, bu tablonun AB Komisyonu'nun "zorunlu olmayan seyahatlere karşı katı yaklaşım benimsenmesi" yönündeki kurumsal tavsiye kararlarıyla açıkça çeliştiği vurgulandı.
Vize Alışverişi Güvenlik Risklerini Artırıyor
Schengen Bölgesi'ne kolay erişim imkanının asayiş ve istihbarat risklerini beraberinde getirdiği belirtilen diplomatik metinde, askeri geçmişi olan şahısların Avrupa topraklarına giriş ihtimalinin yarattığı endişeye değinildi. Ayrıca, farklı AB üyelerinin farklı katılıkta vize politikası gütmesinin, başvuru sahiplerinin daha kolay onay veren ülkelere yönelmesi anlamına gelen "vize alışverişi" (visa shopping) olgusunu doğurduğu, bu durumun da Schengen Bölgesi'nin genel bütünlüğünü ve iç güvenliğini tehlikeye attığı aktarıldı. 11 ülkenin bakanları, Schengen bütünlüğünün korunması için acil ve merkezi bir vize reformunun hayata geçirilmesi gerektiğinin altını çizdi.
