Otomotiv sektörünün en önemli yan kollarından biri olan lastik yenileme ve tedarik pazarında faaliyet gösteren üretici, ithalatçı ve dağıtıcı firmalara yönelik yürütülen kapsamlı denetim süreçlerinde son noktaya gelindi. Rekabet Kurumu resmi internet sitesi üzerinden yaptığı duyuruyla, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun çerçevesinde yürütülen geniş ölçekli soruşturmanın tamamlandığını ilan etti.
Sektörde faaliyet gösteren çok sayıda markanın pazardaki şeffaflık ilkeleri, bayilik sistemleri ve kurumsal veri paylaşımları incelenirken; kurallara uyum sağlamadığı tespit edilen kurumlara milyarlarca liralık idari para cezası kesildi ve pazarın işleyişine yönelik yeni yapılandırma zorunlulukları getirildi.
Uzlaşma Yoluna Giden Firmalara İndirimli Ceza
Soruşturma süreci devam ederken kuruma başvurarak iş birliği ve uzlaşma usulünü kabul eden firmaların listesi ve mali yaptırımları netleşti. Aralarında Petlas (Abdulkadir Özcan Otomotiv), Üstündağ Lastik, Tatko Lastik, Prolas, Özcanlar Lastik, Kardeşler Ulaşım ve Abdullah Özdoğan Ticaret'in yer aldığı teşebbüslerin süreci uzlaşmayla tamamlandı. İnceleme sırasında hatasını kabul ederek uzlaşma usulünü işleten firmalara toplamda 497 milyon 91 bin 986 lira idari para cezası kesildi. İncelemelerin nihayete ermesiyle birlikte aralarında Brisa, Goodyear, Michelin, Pirelli ve Otomotiv Lastikleri Tevzi gibi devlerin de bulunduğu diğer teşebbüslere ise toplam 3 milyar 136 milyon 843 bin 185 lira yaptırım uygulandı. Böylece lastik sektöründeki mevzuata aykırı eylemler nedeniyle kesilen cezaların toplam tutarı 3 milyar 633 milyon 935 bin 171 lira olarak kayıtlara geçti. Öte yandan raporda, Prometeon Turkey, Brisa ve Hankook Lastikleri hakkında bazı maddeler kapsamında idari para cezası uygulanmasına yer olmadığı belirtilirken; bazı yerel dağıtıcıların (Cengizler Oto Lastik ve Gürlas Oto Lastik) ihlallerinin Kabahatler Kanunu uyarınca zaman aşımına uğraması sebebiyle ceza almadıkları bildirildi.
Bayi Kanalları Üzerinden Veri Paylaşımına Sıkı Denetim
Rekabet Kurumu, pazar dengelerinin gelecekte de bozulmaması adına firmaların bayileriyle kurduğu iletişim modellerine ve veri akışlarına çok katı operasyonel sınırlar getirdi. Sektörün dijitalleşmesini de zorunlu kılan yeni kurallar dizisi şöyle şekillendi:
Firmaların bayilere göndereceği fiyat listeleri, ticari duyurular ve bilgilendirme evrakları bundan böyle her bayiye özel kodlamalarla iletilecek. Sayfa zemininde birden fazla olacak şekilde belirgin filigran yöntemi kullanılacak. Böylece belgelerin rakipler arasında sızdırılmasının önüne geçilecek. Üreticilerin tüm bayilere aynı anda mail ya da ortak kanallarla toplu ticari duyuru yapma yöntemine tamamen son verildi. İletişim yalnızca her bayinin kendine ait kullanıcı adı ve şifreyle giriş yapabildiği, üretici ile bayi arasındaki ticari işlemlerin döndüğü özel arayüz ve portallar üzerinden birebir gerçekleştirilecek. Bu sisteme sahip olmayan firmalar hızla bu dijital altyapıyı kurmak zorunda kalacak. Yeni düzenlemeyle birlikte bayilerin, distribütörlerden aldıkları ileriye dönük veya güncel ticari strateji verilerini rakip üretici firmalara veya diğer bayilere aktarmasının ve pazar içi dengeleri dolaylı yoldan etkilemesinin kesin olarak engellenmesi hedefleniyor.
