Amerika Birleşik Devletleri'nin en büyük metropolü New York, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'nun muhtemel ziyareti öncesi benzeri görülmemiş bir siyasi ve hukuki krizin eşiğine geldi. New York Belediye Başkanı Zohran Mamdani, eylül ayında düzenlenecek olan Birleşmiş Milletler Genel Kurulu için şehre gelmesi beklenen Netanyahu hakkında son derece çarpıcı açıklamalarda bulundu. Uluslararası Ceza Mahkemesi tarafından savaş suçlusu olarak aranan İsrail Başbakanının New York topraklarına adım atması halinde derhal tutuklanması gerektiğine inandığını vurgulayan Mamdani, bu hedefe ulaşmak için belediyenin tüm imkanlarını seferber edeceğinin sinyallerini verdi. Amerikan basınına konuşan ve seçim vaatlerinin arkasında durduğunu belirten belediye başkanı, Netanyahu'nun eylemlerinin tüm dünyada büyük bir infial yarattığını ve bu kişinin hiç vakit kaybetmeden Lahey'de hesap vermesi gerektiğini açıkça dile getirdi.
Hukuk Birimiyle Kritik Görüşmeler Başladı
Netanyahu'nun tutuklanması yönündeki kararlı tutumunu sürdüren Zohran Mamdani, bu tarihi hamleyi gerçekleştirebilmek adına belediyenin hukuk birimiyle aktif ve kesintisiz bir görüşme trafiği başlattığını duyurdu. Kendi yasalarını yazmak gibi bir niyetleri olmadığını ve mevcut New York yasalarının kendisine tanıdığı yetki sınırları içerisinde kalacağını belirten Mamdani, yine de yerel hukukun elverdiği tüm sınırları sonuna kadar zorlayacağını ifade etti. Hukukçularla yapılan bu yoğun istişarelerin, uluslararası yakalama kararının yerel polis teşkilatı tarafından nasıl uygulanabileceğine dair yasal bir zemin bulmak üzerine kurulduğu değerlendiriliyor. Seçim kampanyası döneminde de hem Netanyahu hem de Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin gibi isimlerin tutuklanması için New York Polis Teşkilatı'nı görevlendireceğini vadeden Mamdani, vermiş olduğu bu sözün arkasında durmak için tüm hukuki argümanları masaya yatırıyor.
ABD'nin Gazze Politikası İflas Etti
Açıklamalarında sadece İsrail Başbakanını değil, aynı zamanda ülkesinin Ortadoğu politikasını da sert bir dille eleştiren Demokrat Partili Mamdani, Amerika Birleşik Devletleri'nin Gazze ve Filistin konusundaki mevcut stratejisinin tamamen çöktüğünü savundu. Başkanlık yarışında Kamala Harris'i destekleyip desteklemeyeceği yönündeki sorulara da oldukça net bir şart koşan belediye başkanı, ancak İsrail'e yapılan askeri yardımın radikal bir şekilde değişmesi halinde böyle bir desteğin söz konusu olabileceğini belirtti. Adayların öncelikle mevcut yıkıcı politikaların nelere mal olduğunu kabullenmesi gerektiğini aktaran Mamdani, Kongre adaylarını desteklerken de İsrail'e silah satışını kısıtlamayı öngören yasa tekliflerine arka çıkılmasını temel ölçüt olarak kabul ettiğini sözlerine ekledi. Mamdani'ye göre milyarlarca dolarlık askeri donanım desteğine devam etmek, doğrudan bir soykırıma ortak olmak ve insanlık suçlarına göz yummak anlamı taşıyor.
Federal Yasalar Ve Eyalet Yönetimi Ne Diyor
New York Belediye Başkanı'nın bu cesur çıkışına ve siyasi kararlılığına rağmen, Amerika Birleşik Devletleri'ndeki federal yasalar yerel yönetimlerin Uluslararası Ceza Mahkemesi ile organik bir iş birliği yapmasını kesin bir dille yasaklıyor. Yabancı devlet yetkililerinin görevlerini yapmalarının engellenmesini ve hapsedilmesini suç sayan katı federal düzenlemeler, Mamdani'nin tutuklama planının önündeki en büyük aşılmaz duvar olarak duruyor. Nitekim New York Valisi Kathy Hochul da geçtiğimiz dönemde yaptığı resmi açıklamalarda, belediye başkanının uluslararası krizlere müdahale etme veya diplomatik dokunulmazlığı bulunan kişileri tutuklama yetkisi olmadığını hatırlatmıştı. Hukuk uzmanları bu tehditlerin pratik bir karşılığı olmadığını savunurken, 2024 yılının kasım ayında hakkında açlığı silah olarak kullanmak ve sivillere kasıtlı olarak saldırmak suçlamalarıyla yakalama kararı çıkarılan Netanyahu ise bu yerel tepkilerin kendisini Birleşmiş Milletler toplantısına katılmaktan alıkoyamayacağını bildirdi.
