Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ile Birleşmiş Milletler Nüfus Fonu (UNFPA) tarafından hazırlanan ve 2016-2025 dönemini kapsayan dev araştırma, Türkiye’de kadın istihdamına dair çarpıcı gerçekleri gün yüzüne çıkardı. 1,4 milyon kadının verileriyle hazırlanan "Aile Dostu Politikalar" raporu, doğum sonrası kadınların iş gücü piyasasından neden ve nasıl çekildiğini ortaya koydu.
Zaman Geçtikçe Kopuş Artıyor
Rapora göre, doğumun hemen ardından işten ayrılmalar düşük seviyedeyken, bebek büyüdükçe bu oran hızla tırmanıyor:
-
Doğumdan 1 ay sonra: İşten ayrılma oranı %3,7
-
6’ncı ay itibarıyla: %39,9
-
12’nci ay sonunda: %56,5
Bu veriler, kadınların doğumun ardından işten ani bir kopuş yaşamadığını, ancak bakım yükü ve esnek çalışma imkanlarının yetersizliği nedeniyle zamanla istihdamdan ayrılmak zorunda kaldığını gösteriyor.
Dönüş Süresi Ortalama 13 Ay
İşten ayrılan kadınların %64,33’ü bir süre sonra yeniden kayıtlı istihdama dahil oluyor. Ancak bu geri dönüşlerde kadınların sadece %15,9’u eski firmasına dönebilirken, büyük bir kısmı farklı sektör veya meslek dallarına yöneliyor. Ayrıca küçük ölçekli firmalarda çalışan kadınların işten ayrılma oranının (%43), büyük ölçekli firmalara (%15) göre çok daha yüksek olması dikkat çekiyor.
En Büyük Engel: Bakım Hizmetlerine Erişim
Kadınların iş hayatından çekilme nedenleri arasında; evdeki bakım yükünün paylaşılamaması, güvenilir kreş ve bakım hizmetlerinin sınırlılığı ile "aile dostu" çalışma modellerinin eksikliği ilk sıralarda yer alıyor. Ücretsiz doğum izni kullanma oranının %24,22’de kalması ise mevcut hakların kullanımındaki zorlukları gözler önüne seriyor.
Bakan Işıkhan: "Tercih Yapmak Zorunda Kalmamalılar"
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan, kadınların kariyer ve aile arasında seçim yapmak zorunda kalmaması gerektiğini belirterek, "Yeni nesil çalışma modelleri ve aile dostu politikalarla çalışma hayatını daha kapsayıcı hale getireceğiz" dedi. UNFPA Temsilcisi Mariam Khan ise bu politikaların sadece sosyal destek değil, toplumsal refah için stratejik bir yatırım olduğunu vurguladı.
