Türkiye'de ev sahibi ve kiracı ilişkilerinde en büyük ihtilaf konularından biri olan "tahliye sonrası boya-badana" tartışmalarına, Yargıtay içtihat oluşturacak tarihi bir emsal kararla son verdi. Yüksek mahkeme, kiracının mülkü olağan kullanımı neticesinde duvarlarda meydana gelen eskime ve yıpranmaları "doğal yıpranma payı" kabul ederek, tahliye sırasında kiracıya boya yükümlülüğü yüklenemeyeceğine hükmetti.
Sözleşmeye Yazılsa Bile Yasal Dayanağı Yok
Gelişmeye ilişkin hukuki değerlendirmelerde bulunan Bursa Barosu avukatlarından Selman Nuri Kaya, taşınmazı yeni boyanmış şekilde teslim alan kiracıların, yıllar sonra daireyi boşaltırken "boyatıp da öyle çık" baskısıyla karşılaştığına dikkat çekti. Yargıtay kararı doğrultusunda bu uygulamanın tamamen hukuka aykırı olduğunu belirten Avukat Kaya, şu önemli ayrıntıları paylaştı:
"Kiracının evi tahliye ederken yeniden boyatmak gibi bir mecburiyeti kesinlikle yoktur. Hatta kira sözleşmesinin özel şartlar bölümüne 'Daire boyanarak teslim edilecektir' şeklinde bir maddenin eklenmiş olması bile, Türk Borçlar Kanunu’nun emredici hükümleri karşısında tek başına yasal bir dayanak oluşturmaz. Ev sahibi, kiracının taşınmazı 'hor kullandığını' yani bilerek ve isteyerek mülke zarar verdiğini somut delillerle kanıtlayamadığı sürece, boya masrafını bahane ederek depozitodan haksız kesinti yapamaz."
Haksız Kesintiye Karşı e-Devlet ve İcra Formülü
Ev sahibinin boya-badana gerekçesiyle depozitoyu iade etmekten kaçınması durumunda kiracıların izlemesi gereken yasal haritayı da çizen Avukat Kaya; mağdur vatandaşların e-Devlet Kapısı üzerinden ya da doğrudan adliyeye giderek icra takibi başlatabileceğini, bu yolla depozitolarının eksiksiz iadesini yasal olarak talep edebileceklerini aktardı.
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi: Eskime ve Bozulmalardan Kiracı Sorumlu Değildir
Yargıtay'ın Esas Alınan Emsal Karar Metni: Yargıtay 3. Hukuk Dairesinin emsal teşkil eden içtihat kararında, kanuni sorumluluk sınırları şu net ifadelerle çizildi:
"6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun (TBK) 316. maddesi hükmü uyarınca kiracı, kiralananı tam bir özenle kullanmak ve aynı Kanun'un 334. maddesi gereğince sözleşme sonunda aldığı hali ile kiralayana teslim etmekle yükümlüdür. Ancak kiracı, sözleşmeye uygun kullanma dolayısıyla oluşan olağan eskime ve bozulmalardan sorumlu olmayıp, münhasıran kötü kullanım (hor kullanma) nedeniyle oluşan zarar ve hasardan sorumludur. O halde, eğer mecuru özenle kullandıysanız, evi boşaltırken boya ve badana yapma zorunluluğunuz bulunmamaktadır."
