Nesli küresel ölçekte tehlike altında olan caretta caretta türü deniz kaplumbağalarının Türkiye'deki en önemli yuvalama alanlarından biri olan Antalya kıyılarında hummalı bir koruma çalışması yürütülüyor. Yaklaşık 28 yıldır Belek kumsallarında başarılı projelere imza atan Ekolojik Araştırmalar Derneği, Manavgat ilçesinde yer alan Kızılot sahilindeki koruma faaliyetlerinde 6'ncı yılına girmenin gururunu yaşıyor. Derneğin Kızılot Proje Koordinatörü Fatih Polat liderliğinde yürütülen çalışmalarda, Manavgat Irmağı ile Alara Çayı arasında kalan 16 kilometrelik sahil şeridi titizlikle taranıyor. Dünyanın farklı ülkelerinden ve Türkiye'nin çeşitli üniversitelerinden gelen gönüllü öğrenciler, sabahın ilk ışıklarıyla birlikte saat 04.00 civarında sahaya inerek saat 10.00'a kadar kaplumbağa izlerini sürüyor ve yeni yuvaları kayıt altına alıyor.
Sıcaklıkların Artmasıyla Yuva Sayısında Ciddi Artış Gözlemlendi
Bölgedeki turistik işletmeler ve otelcilerle koordineli bir şekilde yürütülen projede, tespit edilen her yuva özel kafesleme yöntemiyle koruma altına alınıyor. Proje Koordinatörü Polat, 2021 yılından bu yana Kızılot kumsalında her yıl 2000'in üzerinde yuva tespit ettiklerini belirterek, elde edilen tüm verilerin anlık olarak sisteme işlendiğini vurguluyor. Geçtiğimiz yıl 2540 yuva ile önemli bir rekora imza atan ekipler, 2026 yılı sezonunu mayıs ayında açmalarına rağmen hava koşulları nedeniyle başlangıçta yavaş bir ivme kaydetti. Ancak haziran ayının son haftasından itibaren havaların ısınmasıyla birlikte günlük yuva tespit sayısının 70 ile 80 bandına ulaştığı ve toplam yuva sayısının şu an itibarıyla 790'ı geçtiği açıklandı.
Araç Ve ATV Girişleri En Büyük Tehdit Olmayı Sürdürüyor
Gönüllülerin 16 kilometrelik zorlu kum tepelerinde gösterdiği olağanüstü çabaya rağmen, bölgede deniz kaplumbağalarını tehdit eden insan kaynaklı sorunlar tam olarak çözülebilmiş değil. Kumsaldaki aydınlatma problemlerini Doğa Koruma ve Milli Parklar Müdürlüğü destekleriyle büyük oranda çözen ekipler, Manavgat Irmağı çevresindeki ormanlık alanlardan sahile giren arazi araçları ve ATV'ler konusunda büyük sıkıntı yaşıyor. Doğal yaşam alanlarına zarar veren bu motorlu araç geçişlerinin engellenmesi için jandarma ve ilgili müdürlüklerle ortaklaşa yeni bir eylem planı hazırlanıyor. Yetkililer, bölgedeki devriyelerin artırılarak kumsala izinsiz araç girişinin tamamen durdurulmasını hedefliyor.
Milyonluk Cezalar Ve Gece Yasağı Doğaya Hayat Verdi
Deniz kaplumbağalarının güvenli bir şekilde yuvalayabilmesi için 2872 sayılı Çevre Kanunu kapsamında yürürlüğe giren sahillere gece giriş yasağı ise meyvelerini vermeye başladı. Kural ihlali durumunda 699.000 TL gibi ağır bir idari para cezası öngören uygulama sayesinde akşam 20.00 ile sabah 08.00 saatleri arasında kumsallarda büyük bir sessizlik hakim oluyor. Geçmiş yıllarda gece karanlığında sahile inen vatandaşları uyarmak için büyük çaba harcayan ekipler, uygulamanın başlamasıyla birlikte bu yıl sahil bandında insan yoğunluğunun yok denecek kadar azaldığını raporluyor. İnsan baskısının ortadan kalkmasıyla birlikte daha rahat hareket etmeye başlayan caretta carettaların, geceleri ışıksız alanlara sıkışmak yerine 16 kilometrelik sahilin tamamına özgürce yayıldığı istatistiksel verilerle de kanıtlanmış durumda.
