Ticaret Bakanlığı, dış ticaret işlemlerinde vergi kayıp ve kaçağının önlenmesi, kamu gelirlerinin korunması ve mevzuata uygun hareket eden dış ticaret erbabının haklarının gözetilmesi amacıyla denetim faaliyetlerini aralıksız sürdürüyor. Türkiye genelindeki toplam vergi gelirlerinin yaklaşık yüzde 20'sinin 18 gümrük ve dış ticaret bölge müdürlüğü aracılığıyla tahsil edildiği süreçte, yılın ilk 10 ayında yürütülen denetimler sonucunda 14,1 milyar liralık ek tahakkuk ve ceza kararı kayıtlara geçti.
Denetim Süreçleri Yapay Zeka ile Destekleniyor
Yasa dışı ticaretle mücadele kapsamında tüm dış ticaret işlemleri risk analizinden, sonradan kontrol ve ikincil kontrol aşamalarından geçiriliyor. Gümrük işlemleri tamamlandıktan sonra firmaların ticari kayıtları ve belgeleri üzerinden sonradan kontrol denetimleri yapılırken, gümrük beyannamelerinin ilgili birimlerce yeniden incelenmesiyle ikincil kontrol süreci işletiliyor. Ticaret Araştırmaları ve Risk Değerlendirme Genel Müdürlüğü koordinasyonunda yürütülen bu çalışmalarda, denetim etkinliğini artırmak amacıyla yapay zeka algoritmaları ve ileri analitik modellemelerden aktif olarak yararlanılıyor.
31 Bin 750 Beyanname İncelendi, Cezalar Yüzde 51 Arttı
Ticaret Bakanlığı'nın 2027 Yılı Bütçe Teklifi verilerine göre, 2026 yılının ocak-ekim döneminde sonradan kontrol programı çerçevesinde 234 firma mercek altına alındı. Aynı dönemde ikincil kontrol çalışmaları kapsamında ise 4 bin 442 firma tarafından tescil edilen 31 bin 750 beyannameye yönelik kapsamlı incelemeler gerçekleştirildi. Yürütülen sıkı denetimler neticesinde 10 aylık süreçte düzenlenen 14,1 milyar liralık ek tahakkuk ve ceza tutarının, bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 51 artış gösterdiği bildirildi.



