Avrupa Birliği ile Amerika Birleşik Devletleri arasında geçtiğimiz yıl sağlanan tarihi ticaret anlaşması, yarın itibarıyla resmen uygulamaya konuluyor. Anlaşmayı hukuken geçerli kılan ana düzenlemenin AB Resmi Gazetesi’nde yayımlanmasıyla birlikte, iki büyük ekonomi arasında yeni bir ticaret dönemi başlıyor.
Gümrük Vergileri Kalkıyor
1 Temmuz 2026 tarihi itibarıyla yürürlüğe girecek olan düzenlemeyle birlikte, AB sınırları içerisinde ABD menşeli birçok sanayi ürününe uygulanan gümrük vergileri kaldırılıyor. Bu hamlenin, sanayi sektöründeki ticaret hacmini ve iki taraf arasındaki tedarik zinciri entegrasyonunu önemli ölçüde artırması bekleniyor.
Anlaşmanın detayları arasında öne çıkan bazı maddeler şunlar:
-
Tercihli Pazar Erişimi: ABD’den ithal edilen çok sayıda tarım ürünü ve deniz ürünü, AB pazarında ayrıcalıklı bir konuma sahip olacak.
-
Geçerlilik Süresi: Anlaşma şartları, 31 Aralık 2029 tarihine kadar geçerli olacak şekilde planlandı.
-
Tarife Dengeleri: Anlaşma kapsamında AB tarafı ABD ürünlerine gümrük tarifesini sıfırlarken, ABD tarafının AB ürünlerine yönelik %15'lik bir tarife uygulayacağı daha önce duyurulmuştu.
Güvence Mekanizmaları: Yükümlülük Şartı
Düzenleme sadece ticaretin serbestleştirilmesini değil, aynı zamanda AB’nin ekonomik çıkarlarını korumayı hedefleyen güçlü güvence mekanizmalarını da içeriyor. Eğer ABD tarafı anlaşmadaki yükümlülüklerini yerine getirmezse, AB sağladığı gümrük tavizlerini tek taraflı olarak askıya alma yetkisine sahip olacak.
Ayrıca, anlaşmanın süresinin 2029 yılından sonra uzatılıp uzatılmayacağı, AB Komisyonu tarafından yapılacak kapsamlı ekonomik değerlendirmelerin ardından belirlenecek.
Tarihsel Süreç: İskoçya’da Tamamlanmıştı
Temmuz 2025’te İskoçya’daki Turnberry golf sahasında yapılan görüşmelerle finali gerçekleştirilen bu anlaşma, küresel ticaretteki belirsizliklerin arttığı bir dönemde iki dev ekonomiyi daha yakın iş birliğine itmişti. Yarın başlayacak uygulama ile birlikte, küresel piyasalarda ticaretin seyrinin nasıl değişeceği merakla bekleniyor.
