Afetzedelere verilen hibe ve kredilere haciz yasağı getirilirken, Hazine taşınmazları için yüzde 10 peşinat ve 5 yıl faizsiz taksit imkanı sağlandı.
Depremzedenin Hibe Ve Kredisine Haciz Konulamayacak
Yasalaşan metinle birlikte, 7452 Sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Yerleşme ve Yapılaşmaya İlişkin Kanun’un ek birinci maddesinde esaslı değişikliklere gidildi. Bu kapsamda, afet mağduru hak sahiplerine ev, iş yeri veya samanlıklarını yerinde dönüştürebilmeleri için devlet eliyle sağlanan hibe ve kredi ödenekleri bütünüyle korumalı statüye alındı.
Söz konusu ödeneklerin üçüncü şahıslar ya da kurumlar tarafından haczedilmesi, üzerlerine ihtiyati tedbir veya ihtiyati haciz konulması, rehin, takas ve temlik işlemlerine konu edilmesi kanunen tamamen yasaklandı. Öte yandan, bu süreçteki tüm hibe ve kredi ödeneklerinin tahsis yetkisi ve bütçe yönetimi, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’ndan alınarak doğrudan Kentsel Dönüşüm Başkanlığı’na devredildi.
Yarısı Fiyata Taksitli Arsa: Yüzde 10 Peşinat, 5 Yıl Vade
Mevzuatın getirdiği en büyük mali kolaylıklardan biri de mera, Hazine ve tespit harici alanlarda kendi imkanlarıyla yapı inşa etmiş olan afetzedeleri kapsıyor. Hibe ve kredi desteğiyle üzerinde konut veya ahır yapılan ve yüz ölçümü en fazla bin metrekare olan Hazine taşınmazları, Kentsel Dönüşüm Başkanlığı’na bedelsiz olarak devredilecek.
Başkanlık ise bu arsaları, mevcut rayiç bedellerinin tam yarısı (yüzde 50 indirimli) üzerinden hak sahiplerine satacak. Afetzedeler bu taşınmazları ister peşin, isterlerse sadece yüzde 10’unu peşin ödemek kaydıyla 5 yıla kadar vadeli ve tamamen faizsiz taksitlerle satın alabilecek. Bu sayede hem vatandaşın mülkiyet sorunu çözülecek hem de devletin kullandırdığı kredilerin geri ödemesi Hazine güvencesine alınmış olacak.
Kamu Stokunu Korumak İçin Cayma Ve İade Hakları Kaldırıldı
Yeni kanun, kamu kaynaklarının etkin yönetimi ve konut piyasasında spekülasyonların önüne geçilmesi adına radikal bir kısıtlamayı da yürürlüğe koydu. Devlet eliyle üretilen (AFAD ve Bakanlık koordinesindeki) kalıcı konutlardan anahtarlarını teslim alan hak sahiplerinin, daha sonradan konuttan vazgeçerek taşınmazı ikinci el statüsünde kamu stokuna iade etme ve cayma hakları tamamen kapatıldı.
Hak sahipleri tarafından makul sürede teslim alınmayan bağımsız bölümler ise Kentsel Dönüşüm Başkanlığı’na devredilecek. Başkanlık, bu konut ve iş yerlerini Devlet İhale Kanunu hükümlerinden istisna tutarak doğrudan rayiç bedeli üzerinden satabilecek ya da riskli alanların dönüştürülmesi projelerinde takas/rezerv konut olarak değerlendirebilecek. Buradan elde edilen tüm gelirler Dönüşüm Projeleri Özel Hesabı'na aktarılacak.
Bakan Kurum: Kamu Kaynaklarını Ve Destekleri Güvenceye Aldık
Yasal düzenlemenin yürürlüğe girmesinin ardından sosyal medya hesabı üzerinden detaylı bir açıklama yapan Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, yeni dönemin deprem bölgesine hayırlı olmasını diledi. Bakan Kurum, paylaşımında şu ifadeleri kullandı:
"Torba kanunla hayata geçirdiğimiz düzenlemelerden biri de deprem bölgesinde yerinde dönüşümle inşa edilen yapılarla ilgili. Yerinde dönüşüm kapsamında inşa edilen yapılarda hibe ve kredi desteklerini tamamen güvence altına aldık. Hazine taşınmazlarında vatandaşlarımıza kolaylık sağlamak amacıyla yüzde 10 peşin, 5 yıl faizsiz taksit imkanı getirdik. Kamu kaynaklarını titizlikle korumak amacıyla da cayma ve iade uygulamalarına son verdik. Deprem bölgesindeki ihya sürecimize güç katacak bu adımlar tüm hak sahiplerine hayırlı olsun."
