Uluslararası Para Fonu (IMF) ve ulusal finans kurumlarının 2025 yıl sonu verilerine dayanan araştırmaya göre, Arap dünyasının en yüksek kamu borcuna sahip 10 ülkesinin toplam borç yükü yaklaşık 1,73 trilyon dolara ulaştı. Küresel kamu borcunun 2029 yılında dünya gayrisafi yurt içi hasılasına (GSYH) eşitlenerek yüzde 100 seviyesine çıkmasını bekleyen IMF; artan faiz ödemeleri, kamu harcamaları ve bütçe baskılarının hükümetlerin ekonomik şoklara karşı hareket alanını daralttığına dikkat çekiyor.
Nominal Borç Miktarında İlk Sıralar
2025 yıl sonu kamu borcu büyüklüğüne göre hazırlanan listede petrol devi Suudi Arabistan ilk sırada yer alırken, onu Mısır ve Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) takip etti:
-
Suudi Arabistan: Kamu borcu 1,519 trilyon riyale (405,1 milyar dolar) ulaştı. Ulusal Borç Yönetim Merkezi verilerine göre bu tutarın 251,6 milyar doları (yaklaşık yüzde 62) iç borçtan, 153,5 milyar doları ise dış borçtan oluştu.
-
Mısır: Kamu borcu 18,471 trilyon Mısır lirası karşılığı yaklaşık 388 milyar dolar olarak kaydedilirken, borcun GSYH'ye oranı yüzde 86,8 seviyesinde gerçekleşti. Bütçe kapsamındaki borcun 268,3 milyar dolarını iç, 76,4 milyar dolarını ise dış borç oluşturdu.
-
BAE, Cezayir ve Irak: BAE'nin kamu borcu 208,1 milyar dolara (GSYH'ye oranı yüzde 33,9) ulaşırken; Cezayir'in 150,3 milyar dolarlık borcunun GSYH'ye oranı yüzde 52,1, Irak'ın 139,4 milyar dolarlık borcunun oranı ise yüzde 52,8 oldu.
Borç/GSYH Oranında Sudan, Libya ve Bahreyn Zirvede
Nominal borç miktarında ilk basamaklarda bulunmayan ülkeler, kamu borcunun milli gelire oranında listenin en yüksek seviyelerine yerleşti:
-
Sudan: İç savaş nedeniyle resmi veri üretiminde aksaklıklar yaşanan ülkede kamu borcu 80,9 milyar dolar olarak tahmin edilirken, borç/GSYH oranı yüzde 204,4 ile zirveye çıktı.
-
Libya ve Bahreyn: Libya'da merkez bankası tarafından yerel para cinsinden taşınan 67,1 milyar dolarlık borcun milli gelire oranı yüzde 153,8 olarak hesaplanırken, Bahreyn'de 70,6 milyar dolarlık kamu borcunun GSYH'ye oranı yüzde 144,3 seviyesinde gerçekleşti.
Dünya Bankası raporlarında sıkı finansal koşullar ve yükselen borçlanma maliyetlerinin özellikle petrol ithalatçısı ülkelerde faiz ödemelerini kamu gelirlerinin yüzde 40'ına yaklaştırdığı belirtilirken, IMF yetkilileri de ülkelerin borç patikasını kontrol altında tutacak orta vadeli mali çerçeveler benimsemesi gerektiğini vurguladı.
