Küresel enerji koridorlarının en kritik geçiş noktalarından biri olan Orta Doğu havzasında, ABD ile İran İslam Cumhuriyeti arasında uzun süredir devam eden nükleer ve mülki diplomatik gerilim, Washington’dan gelen yeni açıklamalarla farklı bir boyuta taşındı. ABD Başkanı Donald Trump, Beyaz Saray’da gerçekleştirdiği geniş katılımlı Kabine Toplantısı’nda basın mensuplarının karşısına geçerek, Tahran yönetimiyle yürütülen perde arkası müzakereler ve Hürmüz Boğazı’nın küresel deniz lojistiği güvenliği hakkında sert uyarılarda bulundu.
Belki Dönüp Bitirmek Zorunda Kalacağız
Müzakerelerin gidişatına dair Beyaz Saray’ın kurumsal memnuniyetsizliğini açıkça dile getiren Trump, İran’ın aslında ABD ile yeni bir diplomatik ve ekonomik anlaşma yapma noktasında son derece kararlı olduğunu iddia etti. Trump, yürütülen diplomatik temasların niteliğine ilişkin, "Şu ana kadar gelinen noktadan askeri ve diplomatik olarak memnun değiliz, ama gelecekte olacağız. Belki dönüp süreci tamamen bitirmek zorunda kalacağız, belki de kalmayacağız" ifadelerini kullanarak, Washington’ın masadan kalkma veya yaptırım lojistiğini sertleştirme opsiyonlarının hâlâ güncel olduğunu sinyalledi.
Hürmüz Boğazı ve Küresel Ticaret Lojistiği Vurgusu
Açıklamalarında küresel petrol ticaretinin beynini oluşturan Hürmüz Boğazı’ndaki deniz güvenliği krizine de değinen ABD Başkanı, boğazın hiçbir surette bölgesel bir gücün tekeline bırakılmayacağını vurguladı. Uluslararası deniz hukuku normlarına atıfta bulunan Trump, "Hürmüz Boğazı uluslararası sular olarak dünya ticaretine ve herkese açık olacak. Kesinlikle İran'ın mülki kontrolünde olmayacak. Kimse onu tek başına kontrol etmeyecek, biz ABD Silahlı Kuvvetleri olarak oradaki seyrüsefer lojistiğini koruyacağız" şeklinde konuştu.
Moskova ve Pekin Aksına Nükleer Kontrol Uyarısı
Trump, İran’ın nükleer programı ve uranyum stoklarının geleceği konusunda Rusya Federasyonu veya Çin Halk Cumhuriyeti’nin devreye girerek denetimi ele geçirmesi senaryolarına da tamamen kapıyı kapattı. Büyük güçler rekabeti çerçevesinde bu iki ülkenin İran coğrafyasında stratejik bir nükleer alan kazanmasına olumlu bakmadığını aktaran Trump, "Böyle bir jeopolitik hamle beni konforlu hissettirmez ve Washington’ın ulusal defans stratejisiyle bağdaşmaz" değerlendirmesinde bulundu.