Mevcut anayasanın "demokratik bir ayıp" olduğunu ifade eden Erdoğan, sivil ve özgürlükçü yeni bir anayasa yapmanın Türk siyasetinin "boynunun borcu" olduğunu belirtti.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Danıştay ve İdari Yargı Günü dolayısıyla düzenlenen törende yargı dünyasına ve kamuoyuna önemli mesajlar verdi. Danıştay’ın 158 yıllık köklü tarihine atıfta bulunan Erdoğan, hukuk devletinin ancak "gün ışığında yönetim" ilkesiyle ve sivil bir anayasayla tam anlamıyla tecelli edebileceğini söyledi.
Sivil Anayasa Bir Tercih Değil, Zorunluluktur
Konuşmasının merkezine yeni anayasa çalışmalarını koyan Erdoğan, mevcut anayasanın darbe dönemlerinin izlerini taşıdığını hatırlatarak şu ifadeleri kullandı:
"Türk milletinin iyi bir anayasa özlemi hâlen dinmemiştir. Son iki anayasanın darbelerin ürünü olması bu özlemde pay sahibidir. Anayasayı seçkinlerin dayattığı bir metin olmaktan çıkarıp, toplumun devlete deklare ettiği bir metne dönüştürmek zorundayız."
Yargı Yerindelik Denetimi Yapamaz
Hukuk devleti standartlarına dair kritik değerlendirmelerde bulunan Erdoğan, yargı bağımsızlığının önemine değinirken sınırları da çizdi. Anayasanın yargı yetkisini "hukuka uygunluk denetimi" ile sınırladığını belirten Cumhurbaşkanı, yargının yürütmenin yerine geçerek "yerindelik denetimi" yapmasının vesayetçi bir yaklaşım olacağını ifade etti.
Yargı Reformunda Somut Başarılar
Erdoğan, son 23 yılda idari yargı yolunu güçlendirmek adına atılan adımları rakamlarla paylaştı:
-
126’dan 245’e çıkarılarak kapasite %68 artırıldı.
-
İstinaf yolunun getirilmesiyle Danıştay’ın yükü hafifletildi. 2025 yılı sonu itibarıyla dosya sayısının 186 binden 82 bine düşmesi hedefleniyor.
-
Kamu Denetçiliği ve İnsan Hakları Kurumu gibi yapılarla idarenin denetimi güçlendirildi.
İdareci Vatandaşın Efendisi Değil, Hizmetkârıdır
Hukuk devletinde kamu idaresinin vatandaşa tepeden bakamayacağını söyleyen Erdoğan, "Bu düzende asıl olan millettir. Devlet ile vatandaş arasındaki ilişkide idari yargı bir denge unsurudur" diyerek adaletin tarafsızlığına vurgu yaptı.
Konuşmanın Satır Başlar
| Yeni Anayasa | Darbe anayasalarından kurtulmak siyasetin boynunun borcudur. |
| İdari Yargı | Kamunun tasarrufları karşısında vatandaş için "güvenli bir limandır." |
| Yargı Yetkisi | Hukuki denetim esastır; idari takdir yetkisine müdahale (yerindelik denetimi) yapılamaz. |
| Vesayetle Mücadele | Yargı içine sızan örgütlerin ve vesayet odaklarının geçmişteki müdahaleleri unutulmamıştır. |